Praca w upale przepisy 2026 – nowy próg temperaturowy w Kodeksie pracy
Lato 2026 przyniosło falę upałów, która wywołała realną dyskusję o tym, ile stopni w hali czy na budowie to jeszcze "praca", a ile już zagrożenie dla zdrowia. Odpowiedź dała nowelizacja rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP – i to właśnie ona zmienia zasady gry dla pracodawców.
Zmiana rozporządzenia została opublikowana w Dzienniku Ustaw 10 lipca 2026 r. pod poz. 927, a nowe przepisy zaczną obowiązywać od 11 stycznia 2027 r. To pierwsza w historii polskiego prawa pracy regulacja, która wprowadza konkretne, mierzalne progi temperaturowe – zamiast dotychczasowej dobrej woli szefa.
Kluczowa zmiana dotyczy momentu, w którym pracodawca musi zacząć reagować. Pracodawca będzie musiał reagować wcześniej: po przekroczeniu 28°C w pomieszczeniach oraz 25°C przy ciężkiej pracy lub pracy na otwartej przestrzeni powinien wdrożyć rozwiązania techniczne albo organizacyjne ograniczające wpływ upału na zdrowie – mogą to być m.in. dodatkowe przerwy, zmiana godzin lub skrócenie czasu pracy.
Docelowo powstaje też twarda granica, po której praca w ogóle nie może być wykonywana. Pracodawca będzie musiał zapewnić odpowiednią temperaturę przy pracach na otwartej przestrzeni związanych z wysiłkiem fizycznym, powodującym w ciągu zmiany roboczej efektywny wydatek energetyczny organizmu powyżej 1500 kcal u mężczyzn i 1000 kcal u kobiet – limit dla takich prac wynosi 32°C. W pomieszczeniach pracy temperatura nie może być wyższa niż 35°C, a jeśli z powodu warunków atmosferycznych ten próg zostanie przekroczony, praca nie będzie mogła być wykonywana.
Poniżej zestawienie progów w jednej tabeli:
| Miejsce/rodzaj pracy | Próg reakcji (działania techniczne/organizacyjne) | Próg wstrzymania pracy | |---|---|---| | Pomieszczenie (biuro, hala) | 28°C | 35°C | | Pomieszczenie – duży wysiłek fizyczny | 25°C | 35°C | | Otwarta przestrzeń (ogólnie) | 25°C | – | | Otwarta przestrzeń – praca ciężka fizyczna | 25°C | 32°C |
Warto pamiętać, że to nie oznacza dziury w przepisach do stycznia 2027 r. Podstawową zasadą wynikającą z Kodeksu pracy jest obowiązek zapewnienia pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, co oznacza, że pracodawca powinien reagować na warunki atmosferyczne, które mogą stwarzać zagrożenie dla zdrowia zatrudnionych. Już dziś obowiązuje też zasada dotycząca napojów: obowiązek ten powstaje, gdy temperatura przekracza 28°C na stanowiskach pracy w pomieszczeniach lub przekracza 25°C przy pracy wykonywanej na otwartej przestrzeni.
Kogo to dotyczy najbardziej
Nowe progi temperaturowe nie są abstrakcją dla wszystkich w równym stopniu. Najbardziej odczują je grupy pracujące fizycznie w warunkach, gdzie ciepło kumuluje się szybko i długo:
- magazynierzy – hale bez klimatyzacji, blaszane dachy, ograniczona wentylacja,
- spawacze – ciepło od samego procesu pracy nakłada się na temperaturę otoczenia,
- brukarze i pracownicy budów – praca na słońcu, bez naturalnego cienia, często przy ciężkim wysiłku fizycznym,
- pracownicy hal produkcyjnych – maszyny generujące dodatkowe ciepło, duże przestrzenie trudne do schłodzenia.
To właśnie te zawody najczęściej znajdują się na granicy progów 25–28°C już w środku lata, zanim jeszcze dojdzie do ekstremalnych 35°C czy 32°C.
Jak sprawdzić, czy firma wywiązuje się z obowiązku
Nie trzeba czekać na kontrolę PIP, żeby ocenić, czy pracodawca traktuje temat upału serio. Wystarczy sprawdzić kilka konkretnych rzeczy:
- Przerwy – pracodawcy mogą reagować na ekstremalne temperatury poprzez skrócenie czasu pracy lub wprowadzenie dodatkowych przerw, a jeśli zdecydują się na takie rozwiązania, pracownicy zachowują prawo do pełnego wynagrodzenia.
- Woda i napoje – zapewnienie pracownikom bezpłatnych napojów to jeden z najważniejszych obowiązków pracodawcy podczas upałów; napoje muszą być dostępne przez cały czas pracy, a ich ilość musi odpowiadać rzeczywistym potrzebom – nie można zastąpić ich ekwiwalentem pieniężnym.
- Klimatyzacja/wentylacja – pracodawca powinien zadbać o sprawną wentylację, a tam, gdzie to możliwe, także o klimatyzację lub inne urządzenia obniżające temperaturę, utrzymywane w odpowiednim stanie technicznym.
- Zmiana godzin pracy – firmy mogą przesuwać start zmiany na chłodniejsze godziny poranne lub wprowadzać rotację stanowisk.
- Prawo do odmowy pracy w skrajnych warunkach – pracownik ma prawo powstrzymać się od wykonywania pracy, zawiadamiając o tym niezwłocznie przełożonego, gdy warunki pracy nie odpowiadają przepisom BHP i stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia, zachowując przy tym prawo do wynagrodzenia.
Jeśli w Twojej firmie żaden z tych punktów nie jest realizowany mimo temperatur powyżej 28°C w hali czy 25°C na budowie – to sygnał ostrzegawczy, niezależnie od tego, czy nowe r
